ΑΥΤΟΕΞΕΤΑΣΗ

Αυτοεξέταση μαστού

Στην έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του μαστού η αυτοεξέταση έχει κεντρικό ρόλο. Στη χώρα μας οι περισσότερες περιπτώσεις καρκίνου του μαστού ανακαλύπτονται από τις ίδιες τις γυναίκες. Υπολογίζεται ότι η τακτική αυτοεξέταση μπορεί να μειώσει σημαντικά τη θνησιμότητα από καρκίνο του μαστού.

Κάθε πότε πρέπει να γίνεται;
Μία φορά το μήνα, και συγκεκριμένα περίπου την 5η με 10η μέρα από την αρχή της εμμήνου ρήσεως διότι τότε οι μαστοί είναι κατά κανόνα πιο μαλακοί και λιγότερο ευαίσθητοι. Στις μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες πρέπει να γίνεται σε συγκεκριμένη ημέρα του μήνα π.χ. την πρώτη του μηνός.

Πώς πρέπει να γίνεται;
Πρέπει να κάνουμε πρώτα μία οπτική εξέταση και μετά να ακολουθεί η ψηλαφητική.

Οπτική εξέταση

Η γυναίκα στέκεται μπροστά στον καθρέπτη με τα χέρια της κάτω στα πλάγια. Παρατηρεί εάν έχει προκύψει κάτι ασυνήθιστο στην εμφάνιση των μαστών της. Συνήθως ο ένας μαστός είναι λίγο πιο μεγάλος από τον άλλο. Αυτό στο οποίο πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή είναι οποιαδήποτε αλλαγή στο μέγεθος ή στο σχήμα των μαστών. Επίσης πρέπει να προσέξουμε εάν υπάρχει κάποιο εξόγκωμα ή εισολκή (βαθούλωμα – «τράβηγμα» προς τα μέσα) του δέρματος ή της θηλής καθώς και τυχόν πάχυνση του δέρματος ή ερυθρότητα ή σκληρή σύσταση με διατεταμμένους πόρους (δέρμα σαν πορτοκάλι- «peau d’orange»).

Η εξέταση αυτή επαναλαμβάνεται με τα χέρια σηκωμένα πίσω από το κεφάλι και με τα χέρια λίγο κάτω από τη μέση και πιέζοντας με δύναμη τη λεκάνη ώστε να σφίγγουν οι μύες του στήθους.

Ψηλαφητική εξέταση

Στο τέλος της οπτικής εξέτασης η γυναίκα μπορεί να πιέσει ελαφρά τις θηλές ενώ ακόμη στέκεται όρθια παρατηρώντας εάν υπάρχει κάποιο σκούρο σαν αίμα έκκριμα ή άλλο έκκριμα από τη θηλή. Στη συνέχεια η γυναίκα ξαπλώνει και τοποθετεί π.χ. το δεξί της χέρι πλάι στο σώμα της και στη συνέχεια πίσω από το κεφάλι της, ενώ με το αριστερό της εξετάζει το δεξιό μαστό και αντιστρόφως.
Η εξέταση γίνεται χρησιμοποιώντας τα 3 μεσαία δάκτυλα με κυκλικές κινήσεις σε ένα νοητό κύκλο διαμέτρου 1-1,5 εκ. και «σαρώνοντας» το μαστό από έξω προς τα μέσα και από πάνω προς τα κάτω.

Εδώ είναι σημαντικό να πούμε ότι ο μαστός εκτείνεται σε πολύ μεγαλύτερη έκταση απ’ ότι πιστεύεται και είναι σημαντικό να εξετάζεται όλος. Επίσης μπορεί η αυτοεξέταση να γίνεται και στο ντους, όπου η ψηλάφηση είναι ευκολότερη. Καλό θα είναι η γυναίκα, σε μία από τις ετήσιες επισκέψεις της, να συζητήσει την τεχνική της αυτοεξέτασης και κάποιες ειδικότερες λεπτομέρειες με τον χειρουργό που την παρακολουθεί.